Meiji Restorasyonu (Modern Japonya)

Meijiİmparatorluğun yeniden güç kazandığı, bilinen modern Japon yapılaşmasına doğru adımların atıldığı döneme Meiji Restorasyonu adı verilir. 1866 ve 1869 yılları arasında, yani Edo döneminin son demlerinde, Satcho ittifakının (Ryomo Sakamoto tarafından biraraya getirilmiş Saigo Takamori ve Kido Takayoshi adlı iki liderin ittifakı) Tokugawa yönetiminin karşısına dikilerek imparatorluğun eski gücüne kavuşmasına destek olmuştur.

Resmi olarak 9 eylül 1867’de 15. ve son Tokugawa Shogun’unun kuvvetlerini imparatorluğun hizmetine vermesi ve 10 gün sonrada istifa etmesiyle imparatorluğun restorasyonu gerçekleştirilmiştir. Buna rağmen hatırı sayılır bir gücü elinde bulunduran Tokugawa Yoshinobu’nu ile Satcho ittifakı orduları arasındaki savaş 1869 yıllında imparator yanlılarının zaferiyle sonuçlanmıştır.

Her ne kadar gücün ittifakın sayesinde imparatora restore edildiği söylense de gerçekte olan gücün Tokugawa’dan ittifak çevresine geçmiş olmasıdır. Eski daimyoların bir kısmı, bazı samuraylar ve yeni soylu sınıfı içerisinde yeni bir yönetici güç çevresi çıkmıştır. Yaklaşık 500 eski saray halkı ve hizmetleriyle öne çıkan daimyo ve samuraylar 5 yeni grupta oragnize edilmişlerdir. (Prens, Merkiz, Kont, Viskont ve Baron)

Bu dönemin en önemli özelliği Batı ile aradaki farkın kapanması, ilişkilerde eşit seviyeye gelinmesi adında çok önemli gelişmeler yaşanmasıdır.

Bir önceki Tokugawa yönetiminde sınıflandırılmalara bölünen halka eşitlik dağıtılmaya çalışılmış, baskı ve kötü uygulamalaron yerini doğanın kurallarına bırakacağı telkin edilmiş ve Batılılaşma yönünde reformlar yapılmıştır. (Toplumun her kesiminin katkıda bulunacağı bir dönem olacağı, eşit olan halka kavaramı özellikle Samuray sınıfının imtiyazlarını kaybederek konumunu üst düzeyden aşağılara çekmiştir). Bu reformlardan bahsedecek olursak:

Başkent Kyoto’dan eski yeri olan Tokyo’ya taşındı.İnsan haklarına dair, 1873deki din özgürlüğü dahil çeşitli düzenlemeler yapıldı.Meiji

Eski toprak yöneticilerinden (daimyolar) topraklar alınarak imparatora geri verildi. Eğitim sistemi önce Fransız daha sonra Alman sistemine benzetilerek değiştirildi. Ordu ve ekonomi yönündende reformlar yapıldı. Rusya kara ordusu ve İngiliz donanması sistemleri adapte edildi, ana kentlerle iletişim için telgraf kabloları döşendi. Japon alimler yurtdışına eğitime gönderildi. Yabancı uyruklu eğitimcilerde bilim ve dil eğitimi konusunda Japonya’da çalıştılar. Hükümet ekonomi sektörüne, iş yatırımlarını destekleyerek direk katkıda bulundu. Zaibatsu denilen büyük aile işleri gelişti. Toprak ve vergi yönetimine dair günümüz mali yasalarının temeli sayılabilecek kanunlar çıkarıldı, özel mülke izin verildi.

Politik olarak yönetimde de Batılılaşma oldu. 1889da Avrupa stili Diet adı verilen bir parlemento kuruldu. İmparator ordununu ve diğer güçlerin başında olsa da parlemento kararları imparator tarafından genelde kabul gördü. Öne çıkan bir politik parti, parti içi üyelerin uyuşmazlığı nedeniyle olmadı.

meiji emporerTabii bir süre devam eden Batılılaşmanın ardından milli duygular öne çıkmaya başladı ve Konfüçyanist ve Shinto yaklaşımları içerisinde İmparatorun Tanrı soyundan geldiği olgusu yaygınlaştı.

Tüm bu reformların yol açtığı 1880 mali krizi, Japon para sistemi ve bankasının kurulmasına yol açtı. Tekstil sektörü çıkışa geçerek II.Dünya savaşına kadar gelişmeye devam etti.

Meiji döneminde dış savaşlarda yaşandı.

Kore çıkarları üzerine Çin ile yapılan savaş kazanıldı ve Tayvan alındı. Ancak Rusya, Fransa ve Almanya’nın baskısıyla geri çekilmek zorunda bırakıldı. (1894-1895)

Yine Kore ve Mançurya üzerindeki çıkarlar bu sefer Rusya ile bir savaşa neden oldu. Bu savaşı da kazanan Japon ordusu hem toprak kazandı hem de biraz daha dış çevrelerden saygı görmeye başladı. (1904-1905)Kore üzerindeki etkilerini genişletme fırsatı bulan Japonya kendi milli duygularını güçlendirerek diğer Asya ülkelerine de örnek oldu.

1912’de İmparator Meiji’nin ölümü ile dönem noktalandı.

Cafebunka Arama

Yazar: Elçin Kısacık

Kategoriler : Dönemler, Japonya, Tarih

Etiketler : , , ,

Yayınlanma Tarihi: 23 Kasım 2009